B18.T3 – Za i protiv kontrolnog saslušanja predsjednika Višeg suda Zorana Radovića
HRA BILTEN 18 – TEMA 3
Devet sati je u Skupštini Crne Gore, 2. marta, trajala zajednička sjednica Odbora za bezbjednost i odbranu i Odbora za politički sistem, pravosuđe i upravu na kojoj je obavljeno kontrolno saslušanje zbog bjekstva prvostepeno osuđenog Miloša Medenice, sina osuđene bivše predsjednice Vrhovnog suda Vesne Medenice. Saslušanju su prisustvovali ministri unutrašnjih poslova i pravde Danilo Šaranović i Bojan Božović, direktor Uprave policije Lazar Šćepanović, ali ne i predsjednik Višeg suda u Podgorici Zoran Radović koji je, takođe, dobio poziv iz Skupštine.
Nekoliko dana uoči sjednice, Radović je obavijestio Parlament da neće prisustvovati kontrolnom saslušanju jer bi takav postupak mogao da naruši samostalnost i nezavisnost sudske vlasti. Podsjećamo da prethodno, u oktobru 2025, i vrhovni državni tužilac Milorad Marković i glavni specijalni tužilac Vladimir Novović, takođe, nisu prihvatili poziv za kontrolno saslušanje pred skupštinskim Odborom za politički sistem, pravosuđe i upravu.
Viši sud u Podgorici se inače oglasio odmah nakon bjekstva Medenice. U reagovanju objavljenom 29. januara navedeno je da je nakon izricanja mjera nadzora Milošu Medenici 17. oktobra 2025, nadležnost prešla u ruke Uprave policije. Precizirali su da je po članu čl. 168 stav 2 Zakonika o krivičnom postupku (ZKP) policija obavezna da izvršava izrečenu mjeru, te da je, na osnovu „logičkog i ciljnog tumačenja … jedini mogući zaključak da je obaveza policije da spriječi bjekstvo okrivljenog iz stana“. Viši sud je, takođe, obavijestio javnost da u spisima predmeta „ne egzistiraju dopisi – izvještaji Uprave policije o kontroli poštovanja određene mjere“.
Sa druge strane, policija je u svojim saopštenjima odgovornost pokušala da prebaci na Viši sud – zbog toga što prvostepena presuda nije donijeta u roku od tri godine, dok je Medenica još bio u pritvoru, a i zato što sud „ni u jednom momentu, nijednim aktom ili dopisom, nije zatražio provjeru mjere nadzora, niti izvještaj od Odjeljenja bezbjednosti Podgorica“.
Svakako, odbijanje predsjednika Višeg suda u Podgorici Zorana Radovića da prisustvuje kontrolnom saslušanju u Skupštini Crne Gore izazvalo je brojne reakcije. Posebno oštar je bio zamjenik predsjednika Odbora za bezbjednost i odbranu Nikola Zirojević.
„Klasičan kukavičluk i bijeg od odgovornosti. A takvo ponašanje, prije svega ostalog, narušava sliku crnogorskog sudstva“, napisao je Zirojević na platformi X.
U odbranu predsjednika Višeg suda su priskočili iz Vrhovnog suda. Tvrdili su da ne postoje ustavni i zakonski osnovi, niti međunarodno priznati standardi koji opravdavaju učešće predstavnika sudske vlasti, pojedinog sudije ili predsjednika suda na kontrolnom saslušanju.
„Sudija ne može biti pozvan na odgovornost za izraženo pravno mišljenje i glasanje prilikom donošenja sudske odluke. U tom kontekstu, parlamentarni mehanizmi nadzora, uključujući kontrolno saslušanje, ustavno su ograničeni na organe i nosioce funkcija koji su politički odgovorni Skupštini. Sudska vlast ne podliježe političkoj odgovornosti zakonodavnoj ili izvršnoj vlasti, već isključivo odgovara Ustavu i zakonu, dok su verbalni ili institucionalni pritisci političkih aktera na sudske organe nespojivi s evropskim standardima nezavisnosti i vladavine prava“, pisalo je u dopisu koji je Skupštini Crne Gore uputila predsjednica Vrhovnog suda Valentina Pavličić.
Advokat Dragan Prelević, osnivač HRA, saglasan je sa čelnicom crnogorskog sudstva. Za Vijesti je kazao da ne postoji nijedna evropska zemlja u kojoj bi saslušanje sudija bilo dozvoljeno, te da je pozadina napada na sud „očigledno smišljena“ u dnevno-političke svrhe da bi izazvala „dodatnu konfuziju u slučaju omogućavanja bjekstva osuđenog lica“.
Sa druge strane, advokat i bivši član Tužilačkog savjeta Miloš Vuksanović smatra da je prisustvo nosilaca pravosudnih funkcija na takvim saslušanjima ne samo preporučljivo, nego i obavezno „u situaciji kad se kompletan sistem okrenuo protiv pravosuđa i kad je nezavisnost pravosuđa na istorijskom minimumu, ako o minimumu možemo uopšte da govorimo“, kazao je Vuksanović za Vijesti.
Na kraju, devetočasovno kontrolno saslušanje u Skupštini Crne Gore nije dalo očekivani rezultat. Dominirale su kritike na račun pravosuđa, čiji predstavnik nije prisustvovao sjednici, dok je argumentovana priča o odgovornosti izostala. Predstavnici izvršne vlasti i direktor Uprave policije ukazivali su na nepreciznost zakonodavnog okvira, posebno u dijelu mjera nadzora. Sjednica je završena bez konkretnih zaključaka, uz otvorena pitanja o odgovornosti i najave daljih zakonodavnih intervencija.
Crnogorski